Lần đầu lái xe đường dài là trải nghiệm mà không ai có thể chuẩn bị hoàn toàn cho bạn qua sách vở hay bằng lái. Bạn có thể đã luyện tập thuần thục trong thành phố, biết sang số mượt mà và đỗ xe song song không chút vấn đề. Nhưng một chuyến đi 200 đến 300 kilômét trên quốc lộ hoặc cao tốc là một thứ hoàn toàn khác.
Bài viết này không nhắc lại những điều bạn đã biết. Đây là những điều thực sự quan trọng mà người có kinh nghiệm thường không nghĩ đến chuyện nói cho bạn nghe, vì với họ những điều đó đã thành phản xạ tự nhiên từ lâu.
Trước Khi Lái Xe Đường Dài Lần Đầu: Chuẩn Bị Không Thể Bỏ Qua
Nhiều tài xế mới dành cả buổi tối trước chuyến đi để lên kế hoạch lộ trình nhưng lại quên mất việc kiểm tra xe. Với một chuyến đi dài, tình trạng xe quan trọng hơn bất kỳ ứng dụng bản đồ nào.
MAX PETRO có sẵn checklist kiểm tra xe chi tiết trước khi đi du lịch dài ngày, bao gồm lốp xe, dầu động cơ, nước làm mát, phanh và giấy tờ xe. Nên thực hiện checklist này ít nhất 24 giờ trước khi lên đường để có thời gian xử lý nếu phát sinh vấn đề.
Lưu ý quan trọng: Xuất phát với bình xăng đầy, đã kiểm tra áp suất lốp và đã ngủ đủ giấc tối hôm trước. Ba điều đó quan trọng hơn việc bạn có app bản đồ tốt nhất hay không.
Những Điều Không Ai Nói Khi Bạn Lái Xe Đường Dài Lần Đầu
1. Mệt mỏi đến sớm hơn bạn nghĩ rất nhiều
Lái xe đường dài không mệt về thể chất như leo núi, nhưng nó tiêu tốn năng lượng tập trung thần kinh rất nhanh. Hầu hết người mới bắt đầu cảm thấy đuối sau khoảng 1,5 đến 2 tiếng liên tục, dù lúc đó vẫn cảm thấy ổn.
Sự mệt mỏi thần kinh không giống cảm giác buồn ngủ thông thường. Bạn vẫn tỉnh táo nhưng phản xạ đã chậm hơn đáng kể mà không tự nhận ra. Theo số liệu từ Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia, mệt mỏi khi lái xe là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tai nạn nghiêm trọng trên đường dài. Quy tắc vàng là dừng nghỉ 15 đến 20 phút sau mỗi 2 tiếng lái xe, dù bạn có cảm thấy mệt hay không.
2. Tốc độ 90km/h trông chậm nhưng khoảng cách phản ứng rất ngắn
Khi lái trong thành phố ở tốc độ 40 đến 50km/h, bạn có khoảng 2 đến 3 giây để phản ứng với vật cản phía trước. Ở tốc độ 90km/h trên quốc lộ, khoảng thời gian đó rút xuống còn chưa đến 1 giây.
Khoảng cách an toàn với xe phía trước phải lớn hơn rất nhiều so với trong đô thị. Tài xế có kinh nghiệm thường giữ khoảng cách ít nhất 3 đến 4 giây. Cách tính đơn giản: khi xe trước vừa qua một điểm cố định trên đường, bạn đếm đến 4 trước khi xe bạn đến điểm đó. Trên cao tốc 100 đến 120km/h, tăng lên 5 giây.
3. Xe tải và container là thứ bạn cần học cách sống chung
Lần đầu lái xe đường dài, nhiều người bị bất ngờ bởi cảm giác khi xe tải lớn vượt qua hoặc đi ngược chiều ở tốc độ cao. Luồng gió tạo ra có thể làm xe bạn chao đảo nếu không chuẩn bị tâm lý.
-
- Không đi vào điểm mù của xe tải, tức là phần ngay sau cabin và hai bên hông xe
- Khi vượt xe tải, vượt nhanh và dứt khoát, không nán lại song song
- Không vượt xe tải ở đoạn cua, đèo dốc hoặc khi tầm nhìn hạn chế
- Giữ khoảng cách xa khi đi phía sau xe tải vì đá văng từ lốp có thể làm vỡ kính
4. Đổ xăng theo chiến lược, không đợi đến khi sắp hết
Tài xế đường dài có nguyên tắc: không để đồng hồ xăng xuống dưới 1/4 bình. Trên nhiều tuyến quốc lộ qua vùng cao hoặc miền Tây, khoảng cách giữa các trạm xăng có thể lên đến 50 đến 80km. Hệ thống cửa hàng MAX PETRO phủ sóng dày trên các tuyến qua Long An và khu vực miền Tây, nhưng bạn vẫn nên chủ động đổ sớm thay vì đợi đến điểm cuối.
5. Xem bản đồ trước khi chạy, không phải trong khi chạy
Khi không quen đường và sắp đến một ngã rẽ quan trọng, bản năng là nhìn xuống điện thoại để xem bản đồ. Điều này cực kỳ nguy hiểm.
Cách xử lý đúng: tấp xe vào lề đường an toàn, tắt xi-nhan và dừng hẳn trước khi xem bản đồ. Hoặc tốt hơn là kết nối điện thoại với màn hình ô tô để nghe chỉ đường bằng giọng nói, mắt không cần rời khỏi đường.
6. Lái xe ban đêm khác hoàn toàn so với ban ngày
Nếu đây là lần đầu lái xe đường dài, hãy cố gắng tránh lái xe ban đêm cho đến khi bạn đã quen với cung đường đó. Ban đêm, không chỉ tầm nhìn giảm mà còn nhiều yếu tố khác: ánh đèn pha xe ngược chiều gây chói, súc vật đi lạc ra đường khó nhìn thấy sớm, và biển báo khó đọc kịp ở tốc độ cao.
Nếu buộc phải lái đêm, giảm độ sáng màn hình điện thoại và taplo về mức thấp để mắt không bị chói khi nhìn ra ngoài, và tăng khoảng cách an toàn với xe trước lên thêm ít nhất 50%.
7. Tư thế ngồi sai gây mệt nhanh hơn bạn nghĩ
Hầu hết tài xế mới điều chỉnh ghế ngồi quá gần vô lăng. Điều này khiến tay và vai mau mỏi hơn và giảm khả năng phản ứng khi cần đánh tay lái gấp.
-
- Lưng tựa hoàn toàn vào tựa ghế, không ngồi cong về phía trước
- Khi tay duỗi thẳng ra trước, cổ tay vừa đặt lên đỉnh vô lăng là khoảng cách ghế phù hợp
- Đầu gối hơi cong khi đạp hết chân ga, không duỗi thẳng hoàn toàn
- Tựa đầu chỉnh ngang mắt, không để quá thấp
Vật Dụng Nên Mang Theo Khi Lái Xe Đường Dài Lần Đầu
-
- Tiền mặt mệnh giá nhỏ cho trạm thu phí BOT vì một số trạm vẫn chưa hỗ trợ thanh toán thẻ
- Chai nước lọc đặt trong tầm với của ghế lái. Uống nước đều giúp giữ sự tỉnh táo tốt hơn cà phê
- Kẹo gừng hoặc kẹo bạc hà giúp tỉnh táo hiệu quả, đặc biệt vào buổi chiều khi buồn ngủ dễ ập đến
- Bơm hơi mini cầm tay và biết cách sử dụng trước khi đi. Lốp xẹp giữa đường là tình huống rất phổ biến
- Sạc dự phòng vì điện thoại chạy GPS liên tục sẽ hết pin nhanh hơn nhiều so với dùng bình thường
- Dầu nhớt dự phòng loại nhỏ cùng loại với xe đang dùng. Có thể mua tại hệ thống cửa hàng MAX PETRO trước khi lên đường
Checklist Tâm Lý Trước Khi Lên Đường
Chuẩn bị tâm lý quan trọng không kém chuẩn bị xe. Hãy tự hỏi:
-
- Bạn đã ngủ đủ ít nhất 7 tiếng tối hôm qua chưa?
- Bạn có đang trong trạng thái stress hoặc phân tâm về chuyện gì đó không?
- Bạn đã ăn nhẹ trước khi đi chưa? Lái xe khi đói hoặc no quá đều ảnh hưởng đến sự tập trung
- Bạn có đang uống bất kỳ loại thuốc nào gây buồn ngủ không?
- Có ai ngồi cùng có thể thay nhau lái không? Nếu có, hãy tận dụng
Nếu câu trả lời cho bất kỳ câu nào trong số trên là không tốt, hãy cân nhắc trì hoãn chuyến đi. Theo Cục Đường bộ Việt Nam, phần lớn tai nạn nghiêm trọng trên đường dài xảy ra không phải vì tài xế không biết luật mà vì tài xế trong trạng thái không đủ điều kiện lái xe.
Lời Kết
Lần đầu lái xe đường dài sẽ luôn có chút hồi hộp và đó là điều hoàn toàn bình thường. Nhưng sự khác biệt giữa một chuyến đi suôn sẻ và một chuyến đi gặp rắc rối thường không nằm ở kỹ năng lái xe mà nằm ở sự chuẩn bị và những thói quen nhỏ mà bài viết này đã chia sẻ.
Hãy dành thời gian kiểm tra xe kỹ trước khi đi, đổ đầy bình xăng tại cửa hàng MAX PETRO gần nhất, và nhớ rằng dừng nghỉ không phải là dấu hiệu của tài xế yếu mà là dấu hiệu của tài xế thông minh. Chúc bạn có chuyến đi đầu tiên thật an toàn và đáng nhớ!
Đọc thêm: Checklist kiểm tra xe trước khi đi du lịch dài ngày | Top 5 tuyến đường miền Tây dịp lễ 30/4
